[Anasayfa] [Hakkımızda] [Dosya] [İletişim] [Sendika.Org]
 
Ülke Arşivi:
· Arjantin
· Bolivya
· Brezilya
· Dominik Cumhuriyeti
· Ekvador
· El Salvador
· Guatemala
· Guyana
· Haiti
· Honduras
· Kolombiya
· Kostarika
· Küba
· Latin Amerika Genel
· Meksika
· Nikaragua
· Panama
· Paraguay
· Peru
· Porto Rico
· Surinam
· Uruguay
· Venezüella
· Şili


Tema Arşivi:
· Anti-ALCA & Anti-Kapitalizm hızlı okuma 7 günde ingilizce Dizi izle,full dizi izle,
· Ekoloji & Tarım escort escort bayan istanbul escortbets10seo linux hack
· Emperyalizm, Direniş & Kıtasal Bütünleşme
· Gençlik hareketleri
· Kadın & Cinsel Özgürlük Hareketleri
· Kamulaştırma
· Seçimler & Partiler
· Toplumsal Eğitim & Toplumsal Sağlık
· Yerli Halklar & Otonomi
· İnsan Hakları
· İsyan, Devrim & Sosyalizm


Yazar Arşivi:
· Alan Woods
· Christian Parenti
· Cüneyt Göksu
· Eduardo Galeano
· Federico Fuentes
· Fidel Castro Ruz
· Güneş Çelikkol
· James Petras
· Metin Yeğin
· Tom Lewis



Guarani Kızılderilileri kendilerini neden modern hayattan izole etti? – İlker Torlak
- - 16 Şubat 2008

Arjantin’in kuzeydoğusunda, Brezilya sınırındaki Fort Mborore bölgesinde yaşayan Guarani Kızılderili kabilesi, gençlerinin modern hayatla ani karşılaşmaları sonrasında yaşanan adaptasyon sorunları nedeniyle iki kabile gencinin intihar etmesi sonucu, eyalet yönetiminden istediği “60 günlük karantina”yı tamamladı. Kabile şefi Silvino Moreyra tarafından istenen bu süre dahilinde, kabilenin yaşadığı bölgelerde çıkarak modern hayattaki içki ve uyuşturucu gibi bazı alışkanlıklara kapılan gençlere, karşılaşabilecekleri tehlikeler anlatılarak, ne tür şeylerden sakınmaları gerektiği söylendi.   

Sürenin dün (15 Şubat) bitmesinin ardından ortak kararla bir “60 günlük karantina” kararına daha imza atan Guaraniler, geleneksel topraklarında kalarak ve geleneksel ürünlerini üreterek hayatta kalmakta zorlandıklarını ve buna dönük düzenlemelerin yapılması gerektiğini söylüyorlar. Protein eksiklerini gidermek için eyalet yönetimi tarafından iki haftada bir aile başına 5 kg et verildiğini söyleyen şef Moreyra, bunun özellikle çocukların gelişimi için yeterli olmadığını belirtti. Karantina kararının gerekli olduğunu çünkü özellikle kabiledeki gençlerin modern hayatın zararlarından sakınarak kendi doğru yollarını bulabilmeleri için bilinçlendirilmeleri gerektiğine inanıyor.

“Kabilemin kendi ürettikleriyle hayatına devam edebilmesini istiyorum” diyen Moreyra, hükümetin kendilerine tohum ve tarım aletleri verilmesini istiyor. Yerli kabilelerin modern hayata teslim olmadan ancak modern hayattan izole de olmadan bir denge geliştirilmesini, aksi takdirde Kızılderili geleneklerinin ve kültürünün yok olacağını, dışarıdan hazır ürün tüketmeye alışan kabile üyelerinin de tembelleşeceğini iddia ediyor. Moreyra, özellikle alkol ve sigaranın çok tehlikeli olduğuna ve insan bedeninin sağlıklı olması üzerine kurulan felsefelerine de ters düştüğünü söylüyor.

Guarani kabilesinin konuştuğu, Kolomb öncesinden bugüne kalan büyük dil öbeklerinden biri olan ve Güney Brezilya ve Paraguay'da konuşulan Tupi-Guarani Dilleri, Avrupalılar’ın Kıta’ya gelmesinden önce, geniş ve yaygın bir nüfus tarafından konuşuluyordu. Brezilya'nın Tupi Dili, Avrupalılar’ın istilasından sonra gelişen bir "lingua geral"in temelini oluşturdu ve tüm Amazon Bölgesi’nde Avrupalılar’la yerliler arasında iletişim aracı oldu. Paraguay'ın büyük bölümünde de Guarani, yaygın bir dil durumuna geldi. 1900ler’in ortalarından sonra Tupi Dili’nin yerini Portekizce almaya başladı. Ama Guarani, çağdaş Paraguay''da ikinci dil konumunu korudu ve bu dilde zengin bir halk edebiyatı gelişti.

Arjantin topraklarındaki Kızılderililer 19. yüzyıldaki fetih savaşlarında neredeyse tamamen soykırıma maruz kaldılar. Kendilerini koruyabilen kabileler ise birbirinden uzaklarda ve içine kapanık bir yaşamı tercih ettikleri için Kızılderili kültürünün Arjantin’de yayılması mümkün olamadı. 700 yıl önce Amazon ormanlarından “kötülüğün olmadığı toprakları” bulmak için gelerek Arjantin’in kuzeydoğusundaki sulak topraklara yerleşen Guaraniler, kısa zaman sonra İspanyol “kaşif”lerin yağmasıyla ve saldırılarıyla yüz yüze geldiler. Tupi-Guaraniler, Avrupalılar tarafından keşfedildikleri dönemde, güney Amerika’nın hemen hemen tamamında görülen ilkel toplumlarla iki temel noktada ayrışıyordu: bir, kabilelerin ya da yerel toplulukların nüfus yoğunluğu oranının komşularına göre gözle görülür biçimde yüksekliği; ikincisi, yerel toplulukların büyüklüğünün Tropikal Orman’daki hiçbir toplumsal-siyasal birimle kıyaslanmayacak kadar fazla olması. Küçük, seyrek nüfuslu ve dağınık köy yerleşimleri yerine çok daha organize, nüfusu birkaç bini bulan Tupinamba yerleşimleri bulunmakta, nüfus artışına ve yoğunluğuna bağlı olarak, bir toplumsal iktidar örgütlenmesi görülmektedir. Amerikalı yerliler açısından alışılmışın dışında olan bu durum, ortaya karmaşık bir güç ilişkileri ağı çıkarabilmektedir. Toplumbilimciler ve bilim adamları İspanyol istilasıyla kesintiye uğramamış olsaydı, Tupi-Guarani örgütlenmesinin ilkel toplumun son sınırına ulaştıklarını kabul ederek, kolektif yönetime sahip bir devlet yapılanmasına dönüşme ihtimalini göz ardı etmiyorlar.

Guarani felsefesinde “Bir” ve “Çok (ya da Bir-olmayan)” kavramları da bir toplumsal hareket tarzının temel dinamiklerinden sayılıyorlar. Dünyanın iyiler ve kötülerden oluştuğuna inanan Guaraniler, “Bir”i kötülükle ve “Bir-olmayan”ı iyilikle bağdaştırıyorlar. “Bir”in kötü sayılması ve “Bir-olmayan”ın bulunmasının gerekliliği, Guarani toplumunda gücün tek elde toplanmaya başlamasıyla “Bir”e varılacağı ve despot bir şeflik kurumuna karşı “Bir-olmayan”a gidilmesi/başvurulması anlamına gelebileceği de kabul ediliyor. Tupi-Guaraniler’in 700 yıl önceki “kötülüğün olmadığı/Bir olmayan toprakları” bulmak için yaptıkları arayışı kışkırtan etkenin de bu kabileler içinde güçlenen şeflik kurumuna karşı olan bilginlerin yerlileri bu yönde harekete geçirmeye çalışmaları olduğu tahmin ediliyor.  

“Bizler beyazlar gibi hareket edemeyiz çünkü bizler beyaz değil, Kızılderiliyiz. Gençlerimize de bunun utanılacak bir şey değil gurur duyulacak bir kimlik olduğunu öğretmeye çalışıyoruz. Gençler ahlak ve akıl yerine teknoloji ve tüketimin geçerli şeyler olduğu yanılgısına düşebilirler, bunu önlemeye çalışıyoruz. Bize farklı bir uygarlık modeli empoze ediliyor ve Kızılderili toplulukları, yabancısı oldukları bir kültürün boyunduruğu altına alınmaya çalışılıyor. Beyazların uygarlığı hızla genişliyor ve bizler de buna eklemlenmek mecburiyetindeyiz. Ancak kültürümüzün yok olmasını istemiyoruz. Gençlerimizin medeniyetin kötü yanları yüzünden ölmesini ya da yozlaşmasını da istemiyoruz” diye konuşan Kabile şefi Silvino Moreyra, ikinci kez uygulamaya koydukları 60 günlük “karantina”yı gerektiği sürece uygulayabileceklerini de belirtiyor.    

Guaraniler, şu anda Iguazu şelalesinin çevresinde tahtadan evlerinde yaşıyor ve haftada iki kere kendilerini görmeye gelen turistlere el zanaatlarını satarak geçinmeye ve küçük bostanlarında sınırlı tarımsal üretim yaparak da karınlarını doyurmaya çalışıyorlar. Despotik modern devletlerce büyük sözleri anlamsızlaştırılmış Guaraniler, bir kere daha iyilik ve kötülük karşısında kendi imtihanlarını veriyorlar.

İlker Torlak


Fotogaleri

EZLN Kamplarında 75 Gün

Telesur

Telesur Canlı Yayın

Prensa Latina

Latin Amerika Haber Ajansı

Bolivarsomostodos

Bolivarsomostodos
Türkçe

Bağlantılar

Desde El Sur

Ansiklopedik

Ansiklopedik Bilgiler
Wikipedia

Biliyor musunuz?
"Küba'ya 16 Eylül 2009'da resmi ziyarette bulunan Hırvatistan Devlet Başkanı Stjepan Mesic, adayı ziyaret eden ilk Avrupalı Devlet Başkanıdır."
 
  Tüm içerik kaynak göstermek koşuluyla izin almadan kullanılabilir. copyLEFT by Sendika.Org